Yükleniyor...
ABD’nin Yeni Planı: İşgale Devam

ABD’nin Yeni Planı: İşgale Devam

ABD Başkanı Barack Obama, 25 Mayıs’ta Afganistan’a bütün basın yayın organlarında “sürpriz” olarak nitelendirilen bir ziyarette bulundu ve 13 yıldır devam eden Afganistan işgali ile ilgili yeni Amerikan planını açıkladı. Açıklanan bu son plana kadar Amerikan askerlerinin tamamının bu yıl sonunda Afganistan’dan çıkması bekleniyordu. Ancak ABD Başkanı son ziyaretinde Afganistan Devlet Başkanı Hamid Karzai’ye iki devlet arasında yapılacak yeni bir anlaşma ile Amerikan askerlerinin iki yıl daha ülkede kalması teklifinde bulundu. Başkan Karzai anlaşma teklifini kabul etmedi ama ABD hedefini geçtiğimiz nisan ayında ilk tur devlet başkanlığı seçimlerinin yapıldığı Afganistan'ın 14 Haziran'da Abdullah Abdullah ve Ashraf Ghani Ahmadzai arasında yapılacak olan ikinci tur seçimleri sonucundaki yeni devlet başkanına bağlamış durumda. Dolayısıyla her hal ve şeraitte ABD'nin "işgale" bir süre daha devam etmekte kararlı olduğu açık. ABD'nin teklifi Afganistan tarafından kabul edilirse, yeni plana göre hâlihazırda ülkede bulunan 38.000 Amerikan askerinin 9.800'i 2016 yılı sonuna kadar Afganistan’da kalmaya devam edecek.

ABD, 11 Eylül 2001’de Dünya Ticaret Merkezi ve Pentagon’a yönelik gerçekleştirilen saldırılar akabinde olayın sorumlusu olarak Usame Bin Ladin önderliğindeki el-Kaide’yi göstermiş ve “terörle mücadele” kampanyası adı altında İngiltere’nin de desteğiyle, sözde Ladin’i yakalamak amacıyla, 7 Ekim 2001’de Afganistan’ı işgal etmişti. “Sonsuz Özgürlük Operasyonu” adı verilen operasyon ile hem Ladin’i yakalamayı hem de el-Kaide’nin ülkedeki koruyuculuğunu üstlenen Afganistan’daki Taliban rejimine son vermeyi amaçlıyorlardı. Nitekim ABD, ülke içerisindeki Taliban karşıtı Kuzey İttifakı’nın da desteğiyle Taliban hükümetini düşürdü ve kurduğu geçici hükümetle Hamid Karzai’yi devlet başkanı olarak ilan etti.

Ancak yeni bir sürecin başladığı Afganistan’da sular hiçbir zaman durulmadı ve ülke içindeki güvensizliğin önünü almak amacıyla ABD kendi askerlerinin yanı sıra NATO askerlerini de ülkeye yığdı. 2009 yılında Afganistan-Pakistan Stratejik Partnerlik Ofisi’nin kuruluşu sırasında Afganistan’ın kendi güvenlik sorumluluğunun artık Afgan güvenlik birimlerine devredilmesi fikri orta çıktı. Bu doğrultuda Obama, Temmuz 2011 itibarıyla 140.000’i bulan NATO güvenlik güçlerinin Afganistan’dan kademe kademe çekileceğini ve 2014 yılında çekilmenin tamamlanmış olacağını duyurdu. Aslında 2 Mayıs 2011’de Usame Bin Ladin’in Amerikan Askerî Kuvvetleri tarafından öldürülmesi ile amacını gerçekleştiren ABD’nin artık ülkede işi de kalmamıştı. Hollanda, Kanada, Almanya, İngiltere, Fransa, Polonya ve Belçika gibi Batılı ülkeler Obama’nın açıklamasının akabinde kendi askerlerini 2012 yılının sonuna kadar bölgeden çekeceklerini bildirmiş, nitekim 2013 Haziran ayında da Afganistan’daki 95 bölge Afgan güvenlik güçlerinin denetimine devredilmişti. Ancak NATO ülkelerinin aldıkları bu kararlar strateji uzmanları tarafından çok erken alınmış kararlar olarak görülmüş, hatta Afganistan’ın geçiş dönemini sıkıntıya sokacağı ve ABD’nin süreci çok başarısız yönettiği eleştirilerini gündeme getirmişti. NATO Genel Sekreteri Anders Fogh Rasmussen, yaptıkları operasyonlarda Afgan askerlerine yardıma devam edeceklerini ama NATO güçlerinin artık operasyon planlama, harekete geçirme veya yönetiminde bulunmayacağını, 2014 yılının sonuna kadar da ülkeden çekilmenin tamamlanmış olacağını açıklamıştı.

Neticede gelinen nokta ise, 13 yıldır alışılan Amerikan işgalinin nispeten daha az askerle devam edeceği. Önümüzdeki iki senede, Amerikan işgalinin başlangıcından bugüne kadar öldürülen 60.000 Afgan vatandaşının sayısına daha kaç bin masumun ekleneceği ise acıyla merak edilen bir soru.

Fotoğraf: Reuters