Kriz Takip

Suriye Zindanlarında Çürüyen Kadınlar- 31 Ocak 2017
Türkiye, Rusya ve İran’ın arabuluculuğunda gerçekleştirilen Astana görüşmelerinde, Suriye muhalefeti temsilcilerinin dile getirdiği konular arasında Esed hapishanelerindeki kadın mahkûmların durumu da vardı. Farklı raporlarda farklı sayılar verilmesine rağmen zindanlarda yaklaşık 13 bin kadının tutulduğu tahmin edilmekte. 2011 yılında başlayan halk hareketinin ardından Esed rejimi ve bağlı istihbarat birimleri, geniş çaplı gözaltı ve tutuklama operasyonları gerçekleştirmiştir. Sorgusuz sualsiz yapılan bu tutuklamalarda halkın büyük çoğunluğu suçlu ve şüpheli görülmüştür. Çeşitli raporlarda geçen bilgilere göre, hapishanelerdeki kadınlar çok kötü şartlar altında tutulmakta ve işkenceye varan kötü muameleler görmektedir.
Kenya, Etiyopya ve Somali’de Kuraklığa Bağlı Gıda Krizi 15 Milyon İnsanı Tehdit Ediyor- 30 Ocak 2017
Yetersiz yağışlar nedeniyle oluşan kuraklık sonucu Somali, Kenya ve Etiyopya’da 15 milyon insan gıda sorunuyla karşıkarşıya. Etiyopya’da toplanan Afrika Birliği toplantısı öncesi Save the Children’ın yayınladığı rapora göre söz konusu üç ülkede 6.5 milyon çocuk yetersiz beslenme sorunu yüzünden risk altında. 2015 yılından bu yana kuraklık sorununun yaşandığı Doğu Afrika’da yağışların yetersiz seyretmesi tarımsal üretimi düşürürken özellikle kırsal kesimlerde suya erişim imkanları oldukça zorlaştırmakta. Hayvan ölümlerinin çokça görüldüğü bölgede gıda yetersizliği ve suya erişim zorluğu insanların hayatları için büyük bir risk oluşturmakta. 2011 yılında yaşanan büyük kuraklığın ardından Doğu Afrika tekrar kuraklık ve gıda krizi ile karşı karşıya. Durumun önümüzdeki günlerde daha da kötüleşebileceği tahmin ediliyor.
Özbekistan’da Reform Belirsizliği- 27 Ocak 2017
25 yıllık İslam Kerimov yönetiminin ardından Özbekistan, Başkan Şevket Mirziyoyev ile yeni bir sürece girdi. Öngörülemez komşular, aşırıcı grupların tehdidi ve derin sosyoekonomik problemler, Özbekistan için büyük meydan okumalar olarak dikkat çekiyor. Uluslararası toplumdan gelen iç ve dış politikada reform çağrılarına yeni Başkan küçük adımlarla cevap verse de önümüzdeki süreç reformların mı yoksa Kerimov yönetiminin bir tekrarının mı yaşanacağını gösterecek.
Brezilya’da Hapishane İsyanları- 26 Ocak 2017
Brezilya’da nasıl başladığı bilinmeyen ancak iki büyük uyuşturucu çetesinin hapishanelerin kontrolünü ele geçirmek adına süren mücadelesi neticesinde çıkan hapishane isyanlarında 100’ü aşkın mahkûmun hayatını kaybederken yüzlercesi de firar etti.
Kosova ile Sırbistan Arasında Tren Krizi- 26 Ocak 2017
Geçen hafta Sırbistan’ın başkenti Belgrad ile Kosova’nın sorunlu kuzey bölgesindeki Mitrovica şehirleri arasında yapılması planlanan seferlerin tanıtım gösterileri yapıldı. Halen Kosova’nın bağımsızlığını kabul etmemiş olan Sırbistan’ın meşhur “Kosova Sırbistan’ındır” sözlerinin 21 dilde yazıldığı ve Sırbistan bayrağı renklerine boyandığı trenin Kosova yetkili mecralarından izin almadan ülkeye girmek istemesi Kosova özel birliklerinin operasyonuyla engellendi. Bu operasyon iki ülke ilişkilerinin gerilmesine neden oldu. Yaşanan bu kriz AB aracılığında iki ülkenin başbakanları ve cumhurbaşkanlarının Brüksel’de bir araya getirilmesi ve tarafların diyalog sürecini en yüksek seviyede tutacaklarını dile getirmeleri ile aşılmışa benziyor. Ancak Sırbistan’da ilkbaharda yapılacak olan cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesi böylesi olayların yaşanacağına kesin gözüyle bakılmakta.
Avusturya’da İslam Yasağı- 26 Ocak 2017
Batı'da İslamofobik eylemlere bir yenisi daha eklendi. Avusturya’nın aşırı sağcı Avusturya Özgürlük Partisi lideri ülkede Nazi sembollerini yasaklayan mevcut yasaları örnek alarak “faşist İslam” ve İslami sembollerinin yasaklanması çağrısında bulundu. Ayrıca parti lideri, İslam’ın Avrupa toplumundan temizlenmesi gerektiğini savunuyor.
Bangladeş’te Kuş Gribi Alarmı- 25 Ocak 2017
Hafta başı itibariyle Bangladeş’te kuş gribi alarmı verildi. Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü tarafından Dakka’da 3000 kümes hayvanında kuş gribi riski ortaya çıktığı ifade edildi. 732 kümes hayvanı bu gribin etkisiyle ölürken kalanları itlaf edildi. Geçen yıldan beri Asya ve Avrupa’da kuş gribinin yaygınlaşırken, Çin’de bu gribe bağlı ölümler de meydana gelmişti. Geçen yıldan beri hastalığın bulaştığı tespit edilen birçok kümes hayvanı itlaf edildi.
Sri Lanka’da Kuraklık- 25 Ocak 2017
Sri Lanka’da geçen seneye göre yağışların üçte bir azalması su rezervlerinin normal seviye altına düşmesine neden oldu. Cumhurbaşkanı Maithripala Sirisena’nın katılımıyla Budist ritüelleri çerçevesinde yağmur duası yapıldı. Sri Lanka yönetimi ise son yılların en kritik kuraklığı ihtimaline karşı bir takım tedbir planları geliştiriyor. Buna göre su rezervlerinden sadece içme suyunun dağıtımı, ithal pirinç üzerindeki verginin kaldırılması, ulusal elektrik şebekeleri için hidro enerji üretiminde alternatif metotlar geliştirilmesi gibi planlar ortaya konuldu. Geçen Ekim’den itibaren kuraklığın sinyallerini verdiği ifade edilirken 2016 boyunca Sri Lanka sadece bir kez yoğun yağış aldı. Bu yağışlarda da sel ve heyelanlar meydana geldi. Meteoroloji Müdürlüğü’ne göre yağış miktarı normal seviyeden %30- 40 daha az. Yağışın az olduğu bu bölgeler ise ülkenin en geniş tarım arazilerinin olduğu bölgeler.
Tayland’ın Güneyinde Yoğun Yağışlar Sebebiyle Seller Meydana Geldi- 25 Ocak 2017
Tayland’ın güneyinde mevsim normalleri üzerinde seyreden yağışlar sonrası seller meydana geldi. Yaşanan sel felaketi sebebiyle 40 kişi hayatını kaybetti. Ocak ayının ilk haftasıyla başlayan yağmurlar mevsim dışı yağışlar olarak geçiyor. Bölgede Haziran-Kasım arasını kapsayan yağmur mevsiminin kurak geçmesinin selleri tetiklediği ve bu hafta itibarıyla daha fazla yağışın beklendiği ifade ediliyor. Sellerle birlikte anayollar ve tren yolları sular altında kaldı. Afet ve Kriz Yönetimi Bakanlığı sellerin 1,6 milyon insanı etkilediğini belirtti. Dünyanın en önemli kauçuk üreticilerinden biri olan Tayland’ın Ulusal Kauçuk Yönetimi Birimi, seller yüzünden 2016-2017 kauçuk üretiminin %10 düşeceğini ifade etti. Küresel kauçuk fiyatları da bu nedenle artabilir. Tayland son yarım yüzyılın en büyük sel felaketini 2011 yılında yaşadı. Bu sellerde özellikle kuzey bölgeleri etkilenmiş, altı ay boyunca su baskınları devam etmiş, pirinç üretimi büyük ölçüde sekteye uğramış ve 900 kişi hayatını kaybetmişti.
Amerikan Büyükelçiliği Kudüs’e mi Taşınıyor?- 24 Ocak 2017
ABD yeni başkanı Donald Trump’ın Amerikan büyükelçiliğini Kudüs’e taşıma sözü İslam dünyasında büyük bir infiale yol açabilir. ABD’nin böylesi radikal bir adım atması halinde İslam dünyası yeni bir protesto dalgasıyla karşı karşıya gelecektir. Daha önce Hz. Peygamber karikatür krizinde olduğu gibi Batı-Doğu kırılganlığını daha fazla derinleşmesine sebebiyet verecektir.
Musul’un Hafızası Siliniyor- 24 Ocak 2017
DAEŞ’in kontrolünü ele geçirdiği Musul’daki özellikle tarihi ve kültürel eserler yok ediliyor. DAEŞ tarafından yıkılan kültürel eserler arasında Osmanlı döneminde yapılmış olan ve içinde çok sayıda Osmanlı arşivi, 100 nadir eser ve 10 bin kitap bulunan kütüphane ve müzeler var. Irak ordusu ve İran’a yakın gösterilen Haşdi Şabi örgütünün Musul’u kurtarma operasyonunda kütüphane tamamen yok edildi. Şehirlerin ve halkın kültürel dokusunu değiştirmeyi hedefleyen bu tür tarihi eserler yıkımları daha önce Sırplar tarafından Bosna Hersek ve Kosova’da uygulanmıştı.
Suriyede İhlaller- 24 Ocak 2017
Suriye’de, Türkiye, Rusya ve İran’ın garantörlüğünde sağlanan ateşkes rejim ve destekçileri tarafından, muhaliflere yönelik saldırılar devam ediyor. Başta İdlib olmak üzere saldırılar Şam’a yakın Barada vadisinde hiç kesilmeden devam ediyor. Son olarak muhaliflerin yayınladıkları video ve haberlere göre Esed rejimi ve Rusya’ya ait savaş uçakları Humus şehrinin kuzeyindeki Hula kasabasını bombaladı. Saldırılar sonucunda içlerinde çocukların da bulunduğu çok sayıda ölenler bulunuyor.
Gambiya’da Siyasi Krizden Ekonomik Krize- 23 Ocak 2017
Geçtiğimiz günlerde Gambiya’da yaşanan siyasi kriz askeri önlemler ve müzakere yoluyla çözüme kavuşturuldu. Seçim mağlubu Yahya Jammeh 22 yıllık iktidarının ardından görevi devrederek Ekvator Ginesi’ne sığındı. Ülkenin yeni seçilen Devlet Başkanı Adama Barrow’un önümüzdeki günlerde yeni hükümeti oluşturması bekleniyor. Siyasi geçiş bu şekilde gerçekleşirken ülkeyi ekonomik anlamda zor günler beklemekte. Adama Barrow’un danışmanlarından Mai Fatty yaptığı açıklamada Yahya Jammeh’in son haftalarda ülkenin kasasını boşalttığını ve çok sayıda lüks otomobili Çad’a transfer ettiğini basına duyurdu. Son günlerde siyasi kriz ile çalkalanan ülke şimdilerde ekonomik kriz sinyalleri vermeye başladı.
Tana River Bölgesinde Gıda Krizi Kritik Seviyeye Ulaştı- 23 Ocak 2017
Kenya’nın Tana River bölgesinde yaşanan kuraklık nedeniyle yalaşık 50.000 hanehalkı gıda yardımı ihtiyacı duymakta. Bölge Valisi Hüseyin Dado yaptığı çağrıyla bu bölgeye yardım edilmesini talep ederken sayının 90.000’lere ulaşabileceği uyarısında bulundu. Bir süredir yaşanan kuraklı bölgedeki tarım ve hayvancılık faaliyetlerini olumsuz etkilemekte. Bölgesel yönetimin elindeki kıt imkanlarla Bangal, Hirimani, Bura, Assa ve Kone gbi yerleşim birimlerinde gıda dağıtımları yaptığını bildiren Dado daha fazla gıda yardımı ve fona ihtitaç duyulduğunun altını çizdi.  
Kenya’da Sağlık Çalışanları Grevi Sürüyor- 23 Ocak 2017
Kenya’da sağlık çalışanlarının 5 Aralık 2016’da başlattığı grev ülkede sağlık sektörünü durma noktasına getirdi. Sağlık personellerini temsil eden Kenya Doktorlar Eczacılar ve Dişçiler Birliği (KMPDU) ile hükümet arasında yürütülen müzakereler hala sonuçlanmış değil. Farklı tarihlerde bir araya gelen taraflar çalışma şartları ve ücretlendirme noktasında uzlaşı sağlayamadılar. Hükümetin teklif ettiği %40’lık maaş zammını az bulan KMPDU üyeleri hükümetten %300 dolaylarında maaş zammı talep etmekteler. Uzun süredir devam eden grev nedeniyle ülkede sağlık hizmetleri durma noktasına gelmiş halde.
Libya’da Ganfuda Halkının Mağduriyeti Artıyor- 19 Ocak 2017
Libya’da yaklaşık üç yıldır süren çatışmalardan en çok zararı halk gördü. Çatışmalar dolayısıyla Bingazi dışına çıkan insanlar mülteci konumuna düşerken imkânı olmayan siviller ise kuşatma altında ölümü bekliyor. Ganfuda ise bunun en son örneği. Ganfuda Bingazi’nin varoşlarındaki bir mahalle… Darbeci Halife Haftar ve buna karşı mücadele eden devrimciler arasında kalmış bir bölge. Bölgeyi kuşatma altına alan Haftar güçleri içeriye her türlü giriş ve çıkışı yasaklamış durumda. Sivillerin çatışma bölgesinden çıkmalarına izin verilmediği gibi temel ihtiyaç malzemelerinin de bölgeye girişine izin verilmiyor. Bölge kaynaklarına göre, kendisine karşı savaşanlarla mücadele ettiğini söyleyen Haftar güçleri sivil ayrımı yapmadan her gün Ganfuda’yı uçaklarla bombalıyor. Bombalamalardan en çok zararı ise çocuklar görüyor.
Gambiya’da Kritik Dönemeç- 17 Ocak 2017
Ülkede büyük bir kriz çıkmasından korkan kesimler son günlerde Gambiya’yı terketmeye başladı. Gambiya’dan ayrılanlar arasında üst düzey asker ve bürokratlar da bulunuyor. Can güvenliğinden endişe duyulan Adama Barrow ise Senegal’e sığınmış durumda. Kabinede görev yapan dışişleri, çevre, ekonomi ve ticaret bakanları bugün istifa ederek Jammeh ile çalışamayacaklarını bildirdi. Bölgesel oluşum ECOWAS da büyük bir kriz patlak vermeden Jammeh’in görevi bırakmasını talep ediyor. Nijerya Devlet Başkanı Muhammed Buhari geçtiğimiz günlerde Gambiya’yı ziyaret ederek ECOWAS adına bazı görüşmelerde bulunmuştu 19 Ocak tarihinde Adama Barrow’un görevi devralması ve yemin etmesi bekleniyor ancak Yahya Jammeh görevini bırakmazsa bunun nasıl gerçekleşeceği de bilinmezliğini koruyor. ECOWAS askeri müdahaleyi gündeme alarak Adama Barrow’u ülkenin başkenti Banjul’a getirmeyi planlıyor. Son gelişmeler Yahya Jammeh’in giderek yalnızlaştığını gösteriyor. Seçimde Jammeh’e oy vermeyen %63,3’lük kesimin yanında ECOWAS da Adama Barrow’un görevi devralması yönünde kararlı görünüyor. İstifa eden bakan, bürokrat ve askerler de Jammeh’in arkasındaki desteğin eridiğinin bir diğer işareti. Bütün bu tabloya bakıldığında iki gün içinde Afrika’nın en küçük ülkesi Gambiya’nın yumuşak bir siyasi geçişe ya da askeri müdahale gibi olağanüstü bazı olaylara şahit olacağı görünüyor.
Kırgızistan’da Kadınların Bitmeyen Dramı- 15 Ocak 2017
Son dönemlerde hükümet kurumları ve sivil toplum kuruluşları daha sıkı bir denetim yapmaya başlasada Kırgızistan’da kız kaçırma olayları durdurulamıyor. Bir kadının kaçırılarak zorla evlendirilmesi yada köle gibi kullanılması bir suç olmasına rağmen ülkede hala belli kesimlerce bir gelenek olarak algılanıyor. İnsan hakları örgütlerine göre her yıl 17 bin kızın kaçırıldığı tahmin ediliyor. Ancak çevre baskısı ve sonuç alınamayacağı düşüncesi polise şikayetlerini düşük seviyede tutuyor. Kırgızistan Ceza Kanunları artan baskılar üzerine kız kaçırma cezasını 10 senelik hapis cezasına çıkardı.
Moğolistan’da İklim Şartları Korkutuyor- 15 Ocak 2017
Moğolistan’da son zamanlarda meydana gelen şiddetli kış koşulları ve kar yağışlarıyla birlikte oluşan kalın buz tabakaları otlakları olumsuz etkiledi. Moğol hayvancılığının bu otlaklara bağlı olması ve ülkedeki sosyo-ekonomik durumun kötüye gitmesi bu krizi derinleştiriyor. Göçebe ve pastoral bir yaşam tarzına sahip olan 37.000 çoban ailesi (157.000 kişi) aşırı hava koşullarından doğrudan etkilenmekte. Moğolistan başbakan yardımcısı bu konuda uluslararası topluma maddi ve teknik yardım çağrısı yapan bir mektup yayınladı.
Doğu Ukrayna’daki İç Savaşın Getirdikleri- 15 Ocak 2017
2014 yılında Doğu Ukrayna’da başlayan iç savaş ve bunun ardından Rusya’nın Kırım’ı ilhakı ülke içinde 1.4 milyon kişinin yerinden edilmesine neden olmuştur. BM raporlarına göre Doğu Ukrayna’da halen 3 milyondan fazla insan yardıma muhtaç durumdadır.
Suriye’de Ateşkes İhlalleri- 15 Ocak 2017
Suriye’de Türkiye ve Rusya’nın arabulurcuğunda ve İran’ın desteğiyle sağlanan ateşkes yurt genelinde genel olarak uyulduğu iddia edilmesine rağmen bazı bölgelerde hala ihlaller yaşanmaktadır. İhlallerin en fazla Şam’a yakın olan Berada vadisinde cereyan etmektedir. Bölge rejim için hayati önemde bulunan Berada Şam’ın su kaynaklarını barındırmaktadır. Ayrıca başkente çok yakın olması sebebiyle de bölge önemli bir stratejik mevkide sahip görülmektedir.
Gazze’de Elektrik Sıkıntısı Sürüyor- 15 Ocak 2017
Filistin’in Gazze şehrinde dünyanın gözleri önünde yaşanan insanlık dramına bir yenisi daha eklendi. Son zamanlarda kentte artan elektrik kesintileri halk arasında bazı memnuniyetsizliklerin ortaya çıkmasına sebep oluyor. Nitekim Gazze’deki Cabalia mülteci kampında artan elektrik kesintilerini protesto etmek için bir grup Gazzeli yollara dökülmüştü.
Myanmar ve Bangladeş Arasında Rohingya Görüşmeleri- 15 Ocak 2017
Myanmar Rakhine Eyaleti’nin kuzeybatısından kaçan 65.000 Rohingya Müslümanı ile ilgili Bangladeş ile görüşmelere dair görüş birliğine varıldı. Aund San Suu Kyi iki ülkenin gerilen ilişkilerini düzeltmek üzere Dakka’ya bu hafta özel bir grup gönderdi. Rohingya sorunu iki ülkenin birbirine pasladığı bir problem halini aldı. Myanmar Dış İlişkiler Genel Direktörü Aye Aye Soe iki ülkenin bir an önce “identification and verification process - kimlik tespiti ve doğrulama” süreci olarak bir sürecin başlaması gerektiğini ifade etti. Bangladeş Başbakanı Şeyh Hasina ise Myanmar’ın Bangladeş’teki Myanmar yurttaşlarını geri alması çağrısında bulundu. Myanmar’dan gelen Rohingyaların nereye ait olduğuna dair yapılacak araştırmalarla eğer bu kişilerin Myanmar’dan olduğu tespit edilirse derhal geri gönderilecekleri ifade edildi. Bununla beraber Myanmar’ın halen bu insanları Bengali görmesinden dolayı geri kabulünün oldukça az bir ihtimal olarak gözüküyor.
Avustralya’nın Mültecilere Kötü Muamelesi Değişmiyor- 14 Ocak 2017
Uluslararası insan hakları kuruluşları, Avustralya tarafından mültecilere kötü muamele edildiğini açıkladılar. İnsan Hakları izleme örgütü tarafından sığınmacıların sahil toplama kamplarında çok kötü şartlarda yaşadıkları ve muamele gördükleri, bu durumun Avustralya’nın insan hakları karnesine hiç iyi yansımadığı ifade edildi. Kamplarda şartlar oldukça kötü ve kamptaki mültecilerin düzenli bir şiddete maruz kaldıkları ifade ediliyor. Ülkeye deniz yoluyla göç edenler Nauru Pasifik Adasındaki kamplara gönderiliyor ve Avustralya’da yaşamalarına imkân tanınmıyor. Avustralya 2016 Kasım’ında ABD ile Nauru’daki ve Papua Yeni Gine kamplarındaki bazı mültecilerin tekrar yerleştirilmesine dair anlaşma yapmışlardı. Fakat bu anlaşma da soruna bir çözüm getirmezken, yeni ABD yönetiminin anlaşmaya uyup uymayacağına dair süreç net değil. Mültecilerin kamplarda tutulması yerine daha etkili çözümler bulunması gerektiği ifade ediliyor. Avustralya’nın mülteci uygulamaları BM’den de tepki aldı. 2.000 Ocağından bu yana 1.990 sığınmacı Avustralya’nın sularında boğularak hayatını kaybetti. Bu ölümlerin üçte biri 2007-2012 Avustralya’nın sahil toplama kamplarında programını askıya aldığı yıllarda meydana geldi.