Kriz Takip

Somali’de Açlık Krizine Bağlı Ölümler Yaşanıyor- 06 Mart 2017
Doğu Afrika ülkesi Somali 6 yıl aradan sonra yeniden kuraklığa bağlı açlık kriziyle yüzyüze geldi. Somali devleti resmi olarak ülkede açlık krizi olduğunu ilan ederken uluslararası kamuoyundan da maddi yardım talebinde bulundu. Somali Başbakanı Hassan Ali Khaire cumartesi günü Bay bölgesinde 110 kişinin açlık ve ishal sebebiyle son 48 saatte hayatını kaybettiğini duyurdu. Kriz ülke genelinde 5 milyon insanı etkilerken krizden etkilenenlerin başkent Mogadişu’ya sığınmaya başladığı bildirildi.  
Özbekistan’ın Yeni Kalkınma Stratejisi- 03 Mart 2017
İslam Kerimov’un vefatının ardından Özbekistan Cumhurbaşkanı seçilen Şevket Mirziyoyev, 8 Şubat’ta ekonomik, adli ve siyasi reformları kapsayan 2017-2021 kalkınma stratejisini onayladı. Özbekistan, Aral Denizi’nin çevresini geliştirmek için beş yılda 2.6 milyar dolar harcayacağını açıkladı. Uzun dönemli Kerimov yönetiminin ardından, uluslararası toplum yeni cumhurbaşkanından yenilik bekliyordu.
Fransa'da Yükselen Aşırı Sağ AB’den Yeni Bir Kopuşu Getirebilir- 02 Mart 2017
Geçtiğimiz yıl İngiltere’de yapılan referandumun sonucunca alınan AB’den ayrılma kararı Belçika, Hollanda, Avusturya, İtalya ve Fransa gibi ülkelerde de aşırı sağın yükselişe geçmesine sebep olmuş gibi görünüyor. Avrupa Birliği yapılan anketlerde birinci olan aşırı sağcı Le Pen’in cumhurbaşkanı olması durumunda Brexit sonrası bir Frexit’in gündeme gelebileceğinden endişe duyuyor. Zaten konuşmalarında AB ile tüm ipleri koparacağını her fırsatta belirttiği Le Pen, NATO’ya da mesafeli duruyor. AB’nin ikinci en büyük ekonomisi olan Fransa’nın birlikten ayrılması ise doldurulması güç bir boşluk oluşturması yanında Le Pen’in NATO’ya mesafeli durması ve Rusya ile olan yakın temasları, NATO’nun siyasetini de olumsuz yönde etkileyecektir.
Pakistan Ordusu Ülke Genelinde Terörle Mücadele Operasyonu Başlattı- 01 Mart 2017
Pakistan ordusu 12 Şubat’tan itibaren ülkede art arda gelen patlamalar sonrası “Radd-ul Fasad” ismiyle ülke genelinde operasyonlar başlattı. 22 Şubat’ta ilan edilen Radd-ul Fasad operasyonunun Ulusal Eylem Planı NAP’ın devamı olacağı belirtildi. Belli bölgelere yoğunlaşan öncekilerden farklı olarak ülke genelinde başlatılan operasyon çerçevesinde radikalize olma ihtimalleri olan bazı medreselere de operasyon düzenleneceği ve bu medreselerin ulusal eğitim sistemine dâhil edileceği ifade edildi.
Yemen'de İnsani Kriz Büyüyor- 28 Şubat 2017
2014 yılında Husi grubu ve eski Cumhurbaşkanı Ali Abdullah Salih tarafları başkent Sana'yı ele geçirdikten sonra ülkede başlayan iç savaşta 2 milyondan fazla insan mülteci konumuna düştü, 10 bin civarında insan ise öldü. Birleşmiş Milletler'in verdiği bilgilere göre 27 milyon nüfuslu ülkede başta gıda olmak üzere sağlık ve diğer hizmetlere muhtaç insan sayısı 18 milyon. Ülkede çöken devlet sistemi sebebiyle açlık sınırındaki 10 milyon kişi de acil yardım bekliyor.
Fas Batı Sahra’daki Guerguerat Noktasındaki Askerî Birliğini Geri Çekiyor- 27 Şubat 2017
Geçtiğimiz günlerde Afrika Birliği’ne 33 yıl aradan sonra tekrar dâhil olan Fas, Batı Sahra’nın Guerguerat bölgesindeki askerî birliklerini tek taraflı olarak geri çekme kararı aldığını duyurdu. Fas Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada kararın Fas Kralı VI. Muhammed tarafından alındığı belirtilerek, Fas askerlerinin BM tarafından oluşturulan tampon bölgeye gerileyeceği duyuruldu. Ancak karar Fas’ın Batı Sahra’dan tamemen çekildiği anlamına gelmiyor. Fas’ın kendi toprağı saydığı, fakat de facto bağımsızlık iddiasında bulunan Batı Sahra sorunu, 1975 yılından beri devam ediyor. Afrika Birliği Batı Sahra’nın bağımsızlığını tanırken Fas bölgedeki askerî varlığını sürdürüyor.
Dağlık Karabağ’da Çatışmalar- 24 Şubat 2017
Azerbaycan ve Ermenistan arasındaki Dağlık Karabağ bölgesinde Nisan 2016’da şiddetlenen savaş, ateşkes ilan edilerek sonlandırılsa da çatışmalar aralıklarla sürüyor. Azerbaycan Savunma Bakanlığı’ndan yapılan açıklamaya göre, en son 22 Aralık’ta Ermenistan ordusunun açtığı topçu ateşi sonucu bir Azeri askeri şehit oldu. Belirsizliğin hâkim olduğu süreçte, çatışmaların devam edeceği tahmin ediliyor.
Kolombiya'da FARC ve Silah Bırakma Süreci- 23 Şubat 2017
Bir Latin Amerika ülkesi olan Kolombiya’da 1964 yılından itibaren devam eden ve 260 bin insanın ölümüne ve 6 milyondan fazla insanın göç etmesine sebep olan iç savaş, geçen yılın ekim ayında Kolombiya hükümeti ve Kolombiya Devrimci Silahlı Güçleri (FARC) arasında imzalanan barış anlaşması neticesinde sonlandırılmaya çalışılmıştı. İmzalanan barış anlaşması halk oylamasına götürülmüş ve referandumdan %50,24 oranında “hayır” sonucu çıkmıştı. Bunun üzerine tekrar masaya oturan hükümet ve FARC, kasım ayında yeni bir anlaşmaya vardı. Anlaşma sonucunda FARC üyesi yaklaşık 7.000 kişi silah bıraktı. Ancak FARC mensupları silah bırakma ve topluma geri dönme süreci için hazırlanan toplanma bölgelerinin altyapılarının halen hazır olmadığını ve bundan ötürü silah bırakma takviminin yeniden ele alınmasını talep etti.
Pakistan'da Devam Eden Patlamalar- 22 Şubat 2017
12 Şubat'tan bu yana Pakistan'da art arda meydana gelen patlamalarda 112 kişi hayatını kaybetti. Lahor, Kuetta, Peşaver'de peş peşe gerçekleşen saldırıların sonuncusu Lal Şahbaz Kalender türbesinde meydana geldi. Bu saldırıda 88 kişi yaşamını yitirdi.
İran’ın Huzistan Bölgesinde Protestolar Büyüyor-21 Şubat 2017
İran’ın güneybatısındaki kıyı kesimlerinde etnik olarak Arap olan yaklaşık 1 milyon kişinin yaşadığı bölgede, protesto gösterileri büyüyerek devam ediyor. Huzistan bölgesi İran’ın ikinci en büyük petrol yataklarının olduğu yer olarak biliniyor. Son haftalarda elektrik kesintileri ve çevre kirliliğinin tavan yaptığı bölgede, temel standartların çok altında yaşam mücadelesi veren ahali, İran’ın bölgedeki yıkıcı faaliyetlerinden dolayı büyük rahatsızlık duyuyor. Bölgeden gelen haberlerde, eyalette kontrolü sağlayamayan güvenlik güçlerinin Devrim Muhafızları’nın müdahalesiyle iki kişiyi öldürdüğü ve çok sayıda gözaltı olayının yaşandığı bildiriliyor. Bölge bir enerji merkezi olmasından dolayı, İran devletinin burayı kasten yaşanmaz hale getirip sakinlerini başka yerlere göçe zorladığı iddiaları da dikkat çekiyor.
Altı Yıl Aradan Sonra Somali’de Yeni Gıda Krizi- 20 Şubat 2017
Birleşmiş Milletlere bağlı yardım örgütleri Somali’de yaşanan kuraklık ve gıda krizinin ülkede 6.2 milyon insanı etkilediğini duyurdu. Somali’deki krizin kritik seviyede olduğu belirtilirken 2017’nin ilk altı aylık dönemi için 825 milyon dolara ihtiyaç duyulduğu bildirildi. 2011 yılında büyük bir gıda krizi yaşayan ülke altı yıl aradan sonra benzer bir durumla karşıkarşıya. 2015 yılından beri yağışların istenen seviyede düşmemesi Somali’nin özellikle kuzey kesimlerinde Somaliland ve Putland’de kuraklığa yol açmakta. Somali’nin komşusu Etiyopya ve Kenya’da kuraklıktan kısmen etkilenen ülkeler arasında bulunuyor.
Ukrayna'da Gıda Krizi- 17 Şubat 2017
2013 yılında Ukrayna’da başlayan çatışmalar ve Rusya’nın Kırım’ı ilhakı aradan geçen süreye rağmen halkı doğrudan ve dolaylı olarak etkilemeye devam ediyor. Doğu Ukrayna'da çatışmalardan etkilenen 220.000 insan açlık sınırının altında yaşıyor. 3 milyondan fazla insanın yardıma ihtiyacı olduğu belirtiliyor. Birleşmiş Milletler Dünya Gıda Programı başta Doğu Ukrayna olmak üzere ülke genelini destekleme kararı aldı.
Yunanistan’da Bir Yeni Protesto- 16 Şubat 2017
Ekonomik krizin bitmek bilmediği Yunanistan’da protesto gösterileri birbirini izliyor. Şubat ayının başında sözleşmeleri uzatılmayan Yunan itfaiyeciler Atina’da protesto gösterisi düzenledi ve İdari Reform Bakanlığı binasını işgal etti. Diğer taraftan Yunanistan’da hükümetin mali kriz ile mücadelesi kapsamında, ek gelir sağlamak amacıyla tarım sektörüne getirdiği yeni vergiler ve sosyal güvenlik yasasında yaptığı değişikliklere itiraz eden çiftçiler, Yunanistan ile Makedonya arasındaki Evzoni sınır kapısını kapattı ve son olarak da yaklaşık 3000 civarında çiftçi, Atina’da sokaklara döküldü.
Keşmir’deki Çatışmalarda 7 Kişi Öldü-15 Şubat 2017
Keşmir’de Hindistan ve Pakistan arasındaki askeri kontrol hattında meydana gelen çatışmalarda üç Pakistan, üç Hindistan askeri ve bir Keşmirli hayatını kaybetti. Son çatışmalar öncesinde, Keşmir’in güneyinde meydana gelen diğer bir çatışmada dört Keşmirli direnişçi, üç Hindistan askeri, bir de sivil ölmüştü. Son yılların en kanlı günlerine sahne olan Keşmir’de Temmuz 2016’dan itibaren başlayan olaylarla 100 civarında kişi hayatını kaybetti.
İsrail’in Ezanı Yasaklama Girişimi- 14 Şubat 2017
İsrail’in kabul edilen uluslararası sınırları dahilinde halihazırda toplam nüfusun yaklaşık %25’ini Müslümanlar oluşturmaktadır. Ülkede son haftalarda tartışılan konuların en önemlisi ezanın yasaklanmasıdır. İsrail Meclisi Knesset’in onayladığı ve Başbakan Netanyahu’nun desteklediği yasaya göre ezanın gece 23:00 ile sabah 07:00 saatleri arasında hoparlörden okunması yasaklandı. Yasa tasarısına göre yasağa uymayan camiler hakkında 1200 dolara varan cezalar verilebileceği öngörülmektedir. Yasa tasarısı İsraillilerden gürültü yaptığı ve rahatsız edildikleri gerekçesiyle destek buldu.
Güney Sudan’da Mülteci Sayısı 1.5 Milyonu Geçti- 13 Şubat 2017
UNHCR’ın paylaştığı son verilere göre 2013 yılından beri etnik iç savaşa maruz kalan Güney Sudan’da mülteci sayısı 1.5 milyonu geçti. UNHCR tarafından Güney Sudan’ın Suriye ve Afrganistan’dan sonra en fazla mülteci göçü yaşayan üçüncü ülke olduğu duyuruldu. Ülke içinde göç edenlerin sayısı ise 2.1 milyonu geçmiş durumda. Yapılan açıklamada ülke içindeki çatışmaların durmaması halinde yıl boyunca mülteci akının devam edeceğine dikkat çekildi. Mültecilerin %60’ını çocuklar oluştururken kamp alanlarına gelen yeni mültecilerin beslenme ve sağlık durumlarının da iyi olmadığı belirtildi. En fazla mülteci Uganda’ya sığınırken Etiyopya ve Sudan da yüksek sayıda Güney Sudanlı mülteci barındırmaya devam eden diğer ülkeler. UNHCR mültecilerin bakımı için 782 milyon dolara ihtiyaç duyulduğunu belirtirken 2016’da bu rakamın sadece %33’ünün karşılanabildiğinin altını çizdi.
Türkmenistan Doğalgazının İhraç Belirsizliği- 10 Şubat 2017
Kendisi de önemli bir doğalgaz üreticisi olmasına rağmen kuzey bölgelerinde Türkmen gazı kullanan İran, Türkmenistan’ın doğalgaz akışını aniden kestiğini duyurdu. Türkmenistan, İran’dan 1 milyar 800 milyon dolarlık alacağı olduğunu belirterek bu borcun ödenmesini talep etti. Ancak İran, böyle bir borcun olduğunu kabul etmiyor. 2008 dünya ekonomik krizinden sonra Rusya, Türkmenistan’dan gaz alımını durdurmuştu. Bundan dolayı Türkmenistan sadece Çin ve İran’a doğalgaz satabiliyordu. Ancak Çin de boru hatlarını inşa ettiği için aldığı gazın bedelini ödemiyor.
Romanya'da Yeni Yasa Tasarısına Yönelik Protestolar Devam Ediyor- 09 Şubat 2017
Çok kısa zaman önce Romanya'da kurulan yeni hükümetin hazırladığı 5 yıldan az cezası kalmış kişilerin affını öngören yasa tasarısının yanı sıra ceza yasasındaki düzenleme ile yolsuzluk ve yetkinin kötüye kullanılmasının engellenmesini öngören birçok dosyayı suç kapsamından çıkarması on binlerce Romanya vatandaşı tarafından protesto ediliyor. Protestoların nedeni yapılan düzenlemeye göre yolsuzluk ve yetkinin kötüye kullanılması sonucu doğan zararın 45 bin Euro (180 bin TL) olması halinde cezai takibatın başlatılmasını kapsıyor. Yasayı eleştirenler bu düzenleme ile başbakanın koalisyon ortağı olan ve aynı zamanda görevin kötüye kullanılmasına yardım etmekten 22 bin Euro (88 bin TL)  zarara yol açmakla suçlanan Sosyalist Parti'nin Genel Başkanı Liviu Dragnea'nın korunmasının amaçlandığını ileri sürüyor. Yapılan protestolar neticesinde hükümet af tasarısını geri çekmesine rağmen ülkede komünizmin çökmesinden bu yana gerçekleştirilen en büyük protestolar halen devam etmekte.
Myanmar’ın İktidar Partisinin Müslüman Danışmanı Suikast Sonucu Hayatını Kaybetti- 08 Şubat 2017
Myanmar’ın başkenti Yangon’da 29 Ocak’ta ülkenin önde gelen Müslüman avukatlarından U Ko Ni uğradığı silahlı saldırı sonucu hayatını kaybetti. Burma asıllı U Ko Ni, Aung San Suu Kyi’nin Demokrasi İçin Milli Birlik Partisi üyesi olup partinin hukuk danışmanlığını yürütüyordu. Myanmar hükümet yetkilileri ve bazı bakanların da bulunduğu ekiple Arakan'daki son gelişmelerle ilgili görüşmeler için bulundukları Endonezya dönüşünde havaalanında saldırıya uğradı. Saldırganı durdurmak için müdahale eden bir taksi şoförü de olayda hayatını kaybetti. U Ko Ni, Aung San Suu Kyi’nin partisi NLD’nin yasal süreçlerini takip etmede önemli bir role sahipken, Myanmar’daki Müslümanlar açısından da oldukça önemli bir kişilikti. Farklı kimlik ve dinlere müsamaha gösterilmesi ve Myanmar’ın bu farklılıkları bir uyum içerisinde sürdürmesi gerektirdiğini güçlü bir şekilde dillendirmekteydi. Eski devlet başkanı Thein Sein hükümetinin “Irk ve Din Yasaları” adı altında hazırlanan ve ülkedeki Müslümanları büyük ölçüde mağdur eden uygulamaları sert bir şekilde eleştirmişti. 2008’de büyük oranda ordunun müdahale ettiği anayasa değişikliklerini de eleştirmiş ve bu durumu “sahte federal anayasa” olarak tanımlamıştı. Ülkedeki insan hakları kuruluşları devletin bu olayı bir an önce çözmesi konusunda etkili adımlar atmasını isterken, U Ko Ni’nin öldürülmesinin ülkede mevcut sorunları daha da kronikleştireceğinden ve bunun toplumda önü alınamaz gerginliklere sebep olamasından korktuklarını ifade ediyor.
Filistin’de Amona Olayları- 07 Şubat 2017
1995 yılında Batı Şeria’daki Filistinlilerin topraklarını yasa dışı bir şekilde işgal eden Yahudiler buraya Amona yerleşim birimini kurmuşlardı. Filistinli toprak sahiplerinin yaptıkları itirazlar sonucunda İsrail yüksek Mahkemesi yerleşim kararlarını durdurarak, yerleşim biriminin yıkımına karar verdi. Radikal Yahudi yerleşimcilerin ve mecliste Kadima Partisi’nin tüm itirazlarına rağmen geçen hafta 5 bin polis eşliğinde tahliyeler başladı.
Trump’ın Göçmen Yasağı Kenya’daki Somalilileri Vurdu- 06 Şubat 2017
Amerika’da Trump hükümetinin yürürlüğe soktuğu yeni göçmen yasası Irak, Yemen, Suriye ve İran’ın yanında Afrika ülkerinden Somali, Sudan ve Libya vatandaşlarını da kapsıyor. Yeni yasanın yürürlüğe girmesinden sonra Amerika’nın Kenya’da yaşayan Somalili mültecilere yönelik uyguladığı göçmen alım programı askıya alındı. Amerika bu kapsamda her yıl 3.000 kadar Somali vatandaşını Kenya’dan kabul etmekteydi. UNHCH’a göre bu durum Kenya’da kamp alanlarında yaşayan 26.000 göçmeni yakından etkiledi. Amerika’ya kabul edilen ancak gitmek için hazırlık yapan yüzlerce aile şimdi büyük bir hayal kırıklığı ve belirsizlik yaşamakta. 500 bin kadar Somaliliyi barındıran Dadaab göçmen kampı Kenya’nın Somali sınırında yeralıyor. Kenya hükümeti aldığı son kararla kampın kapatılmasını ve göçmenlerin Somali’ye geri dönmesini istedi. Buna karşın göçmenler ise Somali’deki güvenlik sorunu nedeniyle ülkelerine dönmek istemezken başka ülkelere sığınmanın yollarını arıyorlar.
Moldova’nın Yeni Yönelimi- 03 Şubat 2017
Moldova’nın yeni seçilen Cumhurbaşkanı Igor Dodon, geçtiğimiz günlerde Moskova’yı ziyaret ederek Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile bir araya geldi. Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Moldova’nın Avrupa Birliği ile değil Rusya ile işbirliği yapmasının daha önemli olduğunu dile getiren Dodon, kısa yönetim döneminde bu düşüncesini uyguladı. Moskova ziyareti sırasında Moldova’nın 2014 yılında AB ile olan Ortaklık Anlaşmasını terk etmek istediğini belirten Dodon, Rusya’dan bu konuda destek istedi. Ziyaret öncesi Avrupa Komisyonu Moldova’ya 100 milyon avroluk yardım sunacağını açıklamıştı. Ayrıca Moldova içinde Rusların çoğunlukta olduğu de facto Transdinyester’in fiili Başkanı Jan ile bir araya gelen Dodon işbirliği önerisinde bulundu.
Amerika’da Artan İslam Düşmanlığı- 02 Şubat 2017
Hafta sonu Kanada’nın Quebec şehrinde yaşanan ve 6 kişinin ölümüne, 8 kişinin de yaralanmasına sebep olan cami saldırısı son dönemlerde Kuzey Amerika’da yaşanan tek saldırı değildi. Aynı camiye öncesinde duvar yazıları ile yapılan saldırılar dışında kapısının önünde afiyet olsun anlamında “bon appetit” notu iliştirilmiş domuz başı bırakılmıştı. Bu saldırıların yanı sıra Ocak ayının başında ABD’nin Texas eyaletinde bulunan Austin şehrinde inşaat halinde olan bir cami kundaklandı. Yeni seçilmiş ABD Başkanı Trump’ın Müslümanların çoğunluk olduğu 7 ülkenin vatandaşlarına ABD’ye girmesini yasaklayan kararı imzaladıktan saatler sonra da Texas’ın Victoria şehrinde bir cami de kundaklandı.
Bangladeş'in Arakanlıları Uzak Bir Adaya Yerleştirme Planı- 01 Şubat 2017
Bangladeş, on binlerce Arakanlı mülteciyi Bengal Körfezi'nde bulunan uzak bir adaya sürme planlarına son hızla devam ediyor. Her ne kadar bahsi geçen adanın yaşam için elverişli olmadığı ve sel felaketlerine açık olduğu belirtilse de Bangladeş hükümeti ülkedeki Arakanlıları belirleyip Thengar Char adı verilen adaya götürmeye kararlı. Alınan bu kararı eleştiren bazı yetkililer, 2.430 hektarlık adanın sadece kışın erişilebilir olduğu ve korsanların sığınağı durumunda bulunduğunu ifade ediyor.